معاقبه : سالك براى آنكه نفس اماره او دوباره به گناه ميل نكند بايد مراقب باشد و در صورت ارتكاب نفس آن را گرفتار عقوبت كند مثلا اگر لقمه شبهه ناكى خوردهباشد خود را با گرسنگى مجازات كند . مداومت : مداومت در عمل و پى گيرى آن يكى از رموز موفقيت سالك است از اينرو آقا سيد على قاضى به مداومت در عبادت و همچنين التزام به ذكر و ورد تاكيد فراوان دارد : برشما باد به التزام به وردهاى معمول كه در دسترس هريك از شماست « 1 » . 7 - نشاط در سير وسلوك ابن سينا در اشارات بشاش بودن را جز ويژگى هاى عارف ميشمارد . درسيره آقاعلى قاضى نشاط در عبادت و سير وسلوك و دورى از سستى و خستگى بسيار مهم است . اگر سالك براى عبادت نشاط لازم را نداشته باشد شكى نيست كه از عبادت دل زده شده و حتى ممكن است آن را رها نمايد لذا تحميل عبادات شاق و سنگين بويژه وقتى كه سالك نشاط كافى ندارد جز آفت چيزى ديگر نيست ، مثلا تحمل گرسنگى هاس طولانى يا پرهيز از استراحت و خواب كافى و سخت گيرى هاى بى مورد سالك را به مقصد نمى رساند بلكه از مقصد دور خواهد كرد . « سيدعلى قاضى پس از نماز مغرب شام صرف كرده و به استراحت وخواب مشغول مى شدند و بعد از بيدارى و خواندن نماز عشا . . . به نماز شب كه بر مى خواستند و بعد از خوردن چيزى مشغول تهجد و نافله شب بودند لذا در دستورالعملى كه به شاگردانش مى داد مى فرمود : وقتى براى نماز شب برمى خيزيد چيزى مختصر مانند چاى يا خرما يا انگور تناول كنيد تا بدن از كسالت بيرون آيد و نشاط براى عبادت داشته باشيد . « 2 » 8 - فرصت‌ها را غنيمت شمردن كليد نفحات وجود در دست حق تعالى است ، بنابراين سالكى كه خود را درمعرض نفحات و نسيم رحمت خدا قراردهد به اندازه سعه وجودى خود از وزش رحمت الهى بهره خواهد برد . قيصرى در مقدمه خود بر فصوص الحكم ابن عربى آورده است كه رسولخدا

--> ( 1 ) - اسوه عرفان ، ص 101 ( 2 ) - شرح فصوص فيصرى ، ص : 108